Umowa o roboty budowlane | Cesja wynagrodzenia należnego podwykonawcy

Instytucja cesji wynagrodzenia należnego wykonawcy na podwykonawców jest coraz częściej wykorzystywana przez inwestorów w obrocie gospodarczym. Ma ona na celu zabezpieczenie inwesora przed pociągnięciem go do solidarnej odpowiedzialności  za płatność wynagrodzenia na rzecz podwykonawcy. 

SOLIDARNA ODPOWIEDZIALNOŚĆ

Jak stanowi art. 647 § 5 k.c. zawierający umowę z podwykonawcą oraz inwestor i wykonawca ponoszą solidarną odpowiedzialność za zapłatę wynagrodzenia za roboty budowlane wykonane przez podwykonawcę. Zasadniczym celem wprowadzonego rozwiązania jest rozszerzenie kręgu podmiotów odpowiedzialnych za zapłatę wynagrodzenia. 

ZGODA INWESTORA

Zgodnie z art. 647 1 § 2 k.c. do zawarcia przez wykonawcę umowy o roboty budowlane z podwykonawcą jest wymagana zgoda inwestora. Jeżeli inwestor, w terminie 14 dni od przedstawienia mu przez wykonawcę umowy z podwykonawcą lub jej projektu, wraz z częścią dokumentacji dotyczącą wykonania robót określonych w umowie lub projekcie, nie zgłosi na piśmie sprzeciwu lub zastrzeżeń, uważa się, że wyraził zgodę na zawarcie umowy (tzw. zgoda milcząca). Z treści komentowanego przepisu wynika, że przypisanie inwestorowi milczącej zgody na zawarcie umowy o podwykonawstwo uwarunkowane jest przedstawieniem inwestorowi przez wykonawcę umowy zawartej z podwykonawcą lub jej projektu wraz ze stosowną częścią dokumentacji, która dotyczy przedmiotu umowy, zaś jak wskazał Sąd Apelacyjny w Białymstoku w wyroku z dnia 9 kwietnia 2014 r., sygn. akt: I ACa 898/13, treść przedłożonej inwestorowi umowy o podwykonawstwo lub jej projektu powinna obejmować wszystkie postanowienia istotne przy określaniu zakresu odpowiedzialności solidarnej inwestora.

PRZELEW (CESJA) WIERZYTELNOŚCI

Zgodnie z art. 509 k.c. wierzyciel może bez zgody dłużnika przenieść wierzytelność na osobę trzecią (przelew), chyba że sprzeciwiałoby się to ustawie, zastrzeżeniu umownemu albo właściwości zobowiązania. Wraz z wierzytelnością przechodzą na nabywcę wszelkie związane z nią prawa, w szczegolności roszczenie o zaległe odsetki. W myśl art. 510 k.c. wierzytelność przechodzi na nabywcę przez sam fakt zawarcia umowy. Wyjątek stanowią wierzytelności związane z dokumentem na okaziciela oraz zabezpieczone hipoteką, tu ustawodawca formułuje dodatkowy wymóg wydania dokumentu lub wpisu do księgi wieczystej. Jeżeli wierzytelność jest stwierdzona pismem, przelew tej wierzytelności powinien być również pismem stwierdzony (art. 511 k.c.). Na marginesie wskazać należy, iż  czym innym jest dokonanie czynności prawnej w formie pisemnej, a czym innym "stwierdzenie" pismem, iż określona czynność została dokonana. "Stwierdzenie pismem" nie odnosi się bowiem do formy czynności prawnej, a jedynie do stwierdzenia faktu określonego w tym piśmie (wyrok Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 8 marca 2005 r., sygn. akt: I ACa 1516/04). Umowa cesji może dotyczyć również części wierzytelności.

WIERZYTELNOŚCI Z UMOWY O ROBOTY BUDOWLANE

Przedmiotem cesji mogą być również wierzytelności jeszcze niewymagalne lub przyszłe, jednakże w takim wypadku musi istnieć już stosunek prawny, na podstawie którego taka przyszła wierzytelność powstanie. W praktyce oznacza to, że cesja wynagrodzenia za roboty budowlane, które dopiero będą wykonane jest możliwa, ale pod warunkiem istnienia w dacie dokonania cesji umowy o roboty budowlane, z której taka wierzytelność wynika (M. Behnke, B. Czajka - Marchlewicz, D. Dorska, Umowy w procesie budowlanym, Warszawa 2011, s. 267). W ślad za wyrokiem Sądu Najwyższego z dnia 30 stycznia 2003 r., sygn. akt: V CKN 345/01, wskazać należy, iż skoro pełny skutek przelew wierzytelności przyszłej wywiera dopiero z chwilą powstania wierzytelności, zatem w dacie przelewu cedent przenosi na cesjonariusza jedynie espektatywę przyszłego prawa.

SKUTECZNE USTANOWIENIE CESJI

Wracając do meritum niniejszego artykułu, przy skorzystaniu przez strony umowy o roboty budowlane z instytucji cesji wynagrodzenia należnego wykonawcy, niezbędnym jest skoordynowanie harmonogramów robót, odbiorów częściowych i płatności przyjmowanych przez wykonawców i podwykonawców, tak aby podwykonawca po zakończeniu swojej umowy o podwykonawstwo robót budowlanych, nie musiał czekać na płatność swojego wynagrodzenia aż do zaoferowania przez wykonawcę inwestorowi szerszego zakresu robót i uzyskania prawa do wystawienia faktury VAT (B. Behnke, Umowa o podwykonawstwo robót budowlanych, cz. II, Inżynier Budownictwa 2008, nr 12). Odmienne uregulowanie, może zagrozić stabilności finansowej podwykonawcy.

Adw. Marcelina Wilczyńska

 

 

 

Najnowsze Publikacje

Zaufali nam